Deniz Çevik | Akademik Kaynak

Eamonn Butler “Özgür Toplumun Temelleri”

Deniz Çevik — Mon, 08 Jan 2018 07:32:12 +0000

Eamonn Butler “Özgür Toplumun Temelleri” adlı eserinde özgür bir toplumun sahip olması gereken değerlerden bahsetmiştir. Öncelikle şunu belirtmek isterim ki; birçok insan, “özgür toplum” u devletin olmadığı, insanların istedikleri her şeyi yapabildikleri, düzensiz bir toplum düzeni olarak anlamlandırabilir. Bu yanlış ve yıkılması gereken bir düşüncedir. Özgür toplum, bu demek değildir. Böyle bir ortamda özgür bir toplumdan bahsedilemez olsa olsa kaostan bahsedilebir.

Bence özgür olmayan bir toplumda “yabancılaşma” söz konusudur. İnsanlar toplumu ilgilendiren konularda karşılıklı bir tartışma ortamı oluşturup bir takım ortak değerleri oluşturmazlar. Çünkü devlet tarafından her şey düşünülüp topluma indirgenmiştir. İnsanlar devletin çizdiği sınırlar çerçevesinde özgürdürler ve yaşamlarını sürdürürler. Özgür bir toplumda ise; devletin görev ve yetki alanlarını toplum belirler diyebiliriz. İnsan için neyin doğru neyin yanlış olduğuna en iyi insan kendi karar verebilir. Çünkü insanı en iyi kendisi tanıyabilir. Toplumda herkese aynı yükseklikten bakan bir güç, her bireyin istek ve beklentilerine ne derecede bilebilir? Özgür toplumda insanlar kendilerini keşfederler ve keşfettikçe kendilerine ve topluma daha yarar sağlayacak kıvama gelirler. Özgür toplum, çoğulculuğun, eşitliğin hâkim olduğu bir toplum düzenidir. Devlet “hukukun üstünlüğü” ilkesi çerçevesinde toplumun varlığını sürdürebilmesi, ihtiyaçların karşılanması ve hukuk kurallarının uygulanmasından sorumlu, insan hayatını kolaylaştıran bir araçtır.

Siz de nasıl bir toplum düzeni özgürdür? Bünyesinde ne gibi değerleri barındırır merak ediyorsanız cevabını Eamonn Butler’in ” Özgür Toplumun Temelleri” adlı kitabında bulabilirsiniz ..

The post Eamonn Butler “Özgür Toplumun Temelleri” first appeared on Akademik Kaynak.

Türkiye ve İngiltere Yerel Yönetimlerinin Karşılaştırması

Deniz Çevik — Thu, 26 Oct 2017 20:56:18 +0000

İngiltere olarak bilinen ülkenin resmi adı, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı’dır. Avrupa’nın batısında Büyük Britanya adasında bulunur. Hükümet sistemi Parlamenter Monarşidir. İngiltere’de yerel yönetim geleneği güçlü bir geçmişe sahiptir. Yerel yönetimlerin bugünkü mevcut yapısı 1974’ten itibaren yürürlüğe konulan Yerel Yönetim Yasası ile, 1986 yılında yapılan düzenlemelerle oluşturulmuştur. Ülkede bugünkü yerel yönetim yapılanması county (il), district (bölge), parish (köy) ve ayrı bir düzenlemeye tabi olan Büyük Londra (Greater London) yönetiminden oluşmaktadır. Yerel yönetimler tarafından yerine getirilen hizmetler oldukça fazladır. Dolayısıyla bu hizmetlerin meclis dışında görüşülüp idare edilmesi için komite sistemleri kurulmuştur. Bu komitelerin işleyişini hafifletmek üzere de bu komitelere bağlı alt komite birimleri oluşturulmaktadır. Yerel yönetimlerde karar verme yetkisi, seçilmiş üyelerden oluşan yerel meclislerde bulunmaktadır. Meclis üyeleri tek dereceli seçimle dört yıllığına seçilir.

Türk yerel yönetim sistemi ile İngiliz yerel yönetim sistemi arasında benzerlikler olmakla birlikte farklılıklarda söz konusudur. Ülkemizde yerel yönetimler anayasal kuruluşlardır.1982 Anayasası’nın 123. Maddesinde “İdarenin kuruluş ve görevleri, merkezden yönetim ve yerinden yönetim esasına dayanır” ifadesi yer almakta ve anayasamızın 127. Maddesinde “Mahalli İdareler” başlığı altında yerel yönetimler ile ilgili temel esaslar düzenlenmiştir. İngiltere yazılı bir anayasaya sahip olmadığı için yerel yönetimler ülkede anayasal kuruluşlar değillerdir. Yerel yönetimler ile ilgili çıkarılan kanunlar zaman içerisinde çok değişikliğe uğramıştır. İngiliz yerel yönetim sistemi ülkemiz yerel yönetimlerine göre daha karmaşık bir yapıya sahiptir. İngiltere de Türkiye gibi üniter bir yapıya sahip olmasına rağmen yerel yönetimler daha gelişmiş durumdadır. Yaptığım araştırmalar gösteriyor ki; anayasal dayanaklar bir kurumun işleyişi ve özerkliği için oldukça önemli fakat İngiltere’de böyle bir güvence olmamasına rağmen ülkemize kıyasla İngiliz yerel yönetim sistemi daha etkin ve gelişmiş durumdadır. Bunun nedeni; ülkedeki yerel yönetimlerin çok eski ve köklü bir geçmişe sahip olması, ülkenin sahip olduğu yönetim geleneği ile ilgilidir. Ülkemizde yerel yönetimler çok eski bir geçmişe sahip değildir. Türkiye’de modern anlamda yerel yönetimlerin varlığı 19.yy. olup gelişimi Batı kurumları çerçevesine dayalı olmuştur. Yerel yönetimlerin özerk olmasını sağlayan en önemli faktör mali özerklikleridir. Bu durum İngiltere’de ülkemize oranla daha iyi durumda olmakla beraber tamamen sağlanmış durumda değildir. Gelişmekte olan ülkelerin bütçeleri merkezi idareye biraz daha bağımlı halde olabilmektedir. Ülkemizde yapılan son değişikliklerde köy dışında diğer yerel yönetim birimlerinin bütçeleri onaylanmaya tabii değildir. İngiltere’de ise hiçbir yerel yönetim kuruluşunun bütçeleri onaylanmaya gerek duyulmamaktadır. İngiltere’de merkezi idareye bağlı taşra teşkilatı olmadığı için eğitim, sağlık ve güvenlik hizmetleri gibi Türkiye’de merkezi idare tarafından yerine getirilen hizmetler yerel yönetimler tarafından yerine getirilmektedir.Yerel yönetimlerde halk katılımı yerel demokrasi açısından önem arz etmektedir.Türkiye’de halk katılımı son yıllarda önem kazanmakla birlikte istenilen seviyede bir katılım yoktur. Bunun en önemli nedeni;kent konseylerinde alınana kararların hiçbir bağlayıcılığının olmamasıdır.Söylediklerinin sonucu etkilemeyeceğini düşünen vatandaşlar, toplantılara katılımın yararsız olacağını düşünmektedirler. İngiltere’de ise;geleneksel olarak katılımın yoğun olduğu, demokrasinin ve yerelleşmenin beşiği olmasından dolayı halk katılımına büyük önem verildiği görülmektedir.Bu konuda da İngiltere, ülkemize örnek teşkil edecek durumdadır.

Kaynakça

Erdemir, Tekin (2010). “Avrupa Birliği (AB) Uyum Sürecinde Türkiye ve İngiltere Yerel Yönetim Sistemlerinin Karşılaştırmalı Analizi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

The post Türkiye ve İngiltere Yerel Yönetimlerinin Karşılaştırması first appeared on Akademik Kaynak.

6360 Sayılı Kanunun Belde Belediyeleri Bağlamında Değerlendirilmesi

Deniz Çevik — Thu, 26 Oct 2017 15:59:36 +0000

2012 tarihinde 6360 sayılı “On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ile belde belediyeleri önemli bir değişim sürecine girmiştir. Büyükşehir belediyesi olan illerde belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılarak mahalleye dönüştürülmüştür. Belde belediyelerinin bulunduğu yerde yaşayan vatandaşların bu değişimden nasıl etkilendiklerini ortaya koyabilmek adına Ankara Beypazarı ilçesine bağlı olan “Kırbaşı, Uruş ve Karaşar” mahallelerinde alan çalışması yaptım. Bu bağlamda eski belediye başkanları, mahalle muhtarları ve mahalle sakinleriyle görüşmeler sağladım. Üç mahallede de elde ettiğim bulgular benzer nitelikte oldu. Yapılan görüşmelerde “Kırbaşı, Uruş ve Karaşar” mahalleleri kendi belde belediyelerinin tüzel kişiliklerinin kaldırılmasından memnun olmadıklarını dile getirmişlerdir. Yörede kanundan sonra olan değişimler, hizmette yakınlık ilkesi bağlamında incelendiğinde; insanlar belde belediyelerinin hizmetlerinden memnun olduklarını, ilçe ve büyükşehir belediyelerinin hizmetlerinden memnun olmadıklarını dile getirmişlerdir. Gerek ilçe merkezine gerekse büyükşehire olan uzaklıktan dolayı bu mahallere hizmet sunumu yetersiz gelmektedir. Yerel yönetimler halka yakın olmaları itibariyle halkın ihtiyaçlarını daha iyi kavrayabilmekte ve beklentilerine daha kolay yanıt verebilmektedir. Kanun büyükşehir merkezli bir sistem benimsemekte bu durumda yerel halkın ihtiyaçlarının karşılanmasında olumsuz bir etki yaratmaktadır. Genel anlamda, üç bölgede de en büyük üç sorun; ulaşım, su sıkıntısı ve yetersiz, eksik, zamanında verilemeyen hizmetlerin yarattığı aksaklıklardır. Yerelleşme bağlamında incelenecek olursa; kanunun yerel özerkliği ve yerel demokrasiyi olumsuz etkilediği söylenebilir. Yerel halkı ilgilendiren bir konuda halkın fikrinin alınmadan böyle bir değişim sürecine girilmesi halkı olumsuz yönde etkilemiş ve güvenlerini sarmıştır. Kanun gerekçesinde daha etkin ve verimli bir hizmet sunumu gerçekleştirmek, kaynak israfını önlemek gibi gerekçelerle bu kanun yürürlüğe konulmuş fakat Kırbası, Uruş ve Karaşar mahallelerinde bu gerekçeler hayata geçirilememiştir. İnsanlar belediyelerinin tüzel kişiliklerinin geri verilmesini istediklerini belirtmişlerdir. Bu kurumların özerkliklerinden kaynaklı olarak görev ve yetkilerini yanlış amaçlar doğrultusunda kullanmalarını engel olmak için denetim mekanizması daha etkin ve verimli çalışarak bu sorunların çözülebileceği düşünülmektedir. Böylece hem kurumlara yönelik güven sağlanmış olacak hem de Kırbaşı, Uruş ve Karaşar mahallerindeki yerel halk, hizmetlerden daha etkin ve etkili bir şekilde faydalanabilirler. Kanun’un Türk yerel yönetim sistemine etkilerini daha iyi kavrayabilmeniz için çalışmam sırasında faydalandığım makalelerden birkaçını da sizinle paylaşıyorum. Onlardan da faydalanabilirsiniz.

Kaynakça

6360 Sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, Resmi Gazete Tarih:06.12.2012, Sayı: 28489.

Adıgüzel, Şenol (2012), “6360 Sayılı Yasa’nın Türkiye’nin Yerel Yönetim Dizgesi Üzerine Etkileri: Eleştirel Bir Değerlendirme”, Toplum Ve Demokrasi Dergisi, Sayı 13-14, s. 153-176.

Aksu, İsmail Faruk (2012), “On Üç İlde Büyükşehir Belediyesi Ve Yirmi Altı İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”, TASAV (Türk Akademisi Siyasi Sosyal Stratejik Araştırmalar Vakfı) Bilgi Notu, No 1, Aralık.

Genç, F. Neval – Daşçı, Seyfettin, (2016), “6360 Sayılı Kanun’un Kamu Hizmetlerinin Sunumuna Etkisi: Balıkesir Büyükşehir Belediyesi Örneği”, Journal Of Social And Humanities Sciences Research, Volume 6, Issue 2.

Göküş, Mehmet – Alptürker, Hakan (2016), “6360 Sayılı Yasa İle Köy Yönetiminden Mahalle Yönetimine Geçiş Sonrası Etkin Hizmet Sunumuna İlişkin Muhtarların Görüşü: Silifke Köyleri Örneği”, Sosyal Ve Teknik Araştırmalar Dergisi, Sayı 11, s. 67-86.

The post 6360 Sayılı Kanunun Belde Belediyeleri Bağlamında Değerlendirilmesi first appeared on Akademik Kaynak.